روز جهاني قلب - 7 مهر ماه

روز جهاني قلب

روز جهاني قلب در سال 2000 ميلادي پيشنهاد شد تا به مناسبت اين روز ،مردم دنيا را از خطرات بيماري قلبي و سكته مغزي به عنوان اولين علت مرگ مطلع كند.اين بيماري ها سالانه 3/17 ميليون نفر را از بين مي برند و اين تعداد در حال افزايش است.

انتظار مي رود تا سال 2030 حدود 23 ميليون نفر سالانه به علت بيماري هاي ناشي از بيماري قلبي عروقي از بين بروند كه اين تعداد بيش از جمعيت قاره استراليا خواهد بود .

روز جهاني قلب در روز 29 سپتامبر هر سال بر گزار مي شود :

فدراسيون جهاني قلب به همراه اعضاي خود ، اهميت اين موضوع را كه اگر عوامل خطر اصلي بيماري قلبي عروقي شامل دخانيات،رژيم غذايي ناسالم و كم تحركي، كنترل شوند،حداقل 80% مرگ هاي زودرس ناشي از بيماري  قلبي و سكته مغزي مي تواند اجتناب شود ، را بر اساس الويت ها و موضوعاتي كه در هر سال تعيين مي كند ،در سراسر جهان پخش و اطلاع رساني مي كند.

موضوع امسال به اهميت پيشگيري و كنترل بيماري قلبي عروقي با رويكرد به تمام دوران زندگي و تاكيد بر زنان و كودكان مي پردازد. بسيج امسال مشخص مي كند چه اقداماتي مي تواند در طول زندگي فرد براي كاهش خطر بيماري قلبي عروقي انجام شود.

  شعار امسال روز جهاني قلب   -   World Heart Day 2013

"همواره در جاده  قلب سالم حركت كنيد"،7 مهر ماه 1392

 , 29 September 2013"Take the road to a healthy heart"

نقشه راه شما به سوي قلب سالم

زماني كه از ميزان خطر كلي بيماري قلبي عروقي خود مطلع باشيد،مي توانيد يك برنامه عملياتي خاص براي بهبود سلامت قلب خود تهيه كنيد.اين برنامه عملياتي را براي يادآوري بطور شفاف و قابل رويت در خانه در معرض ديد قرار دهيد. در صورت لزوم مراقبين بهداشتي نيز مي توانند در مورد انتخاب درمان هاي مناسب شما  را راهنمايي كنند.

اكثريت بيماري هاي قلبي عروقي توسط عوامل خطري كه مي تواند كنترل،درمان يا اصلاح شود،ايجاد مي شوند.

آيا ميدانستيد؟

-هر ساله،كم تحركي در بيش از 3 ميليون مرگ قابل پيشگيري، شركت دارد.

-رژيم غذايي ناسالم به چهار عامل خطر از ده عامل خطر اول مرگ در دنيا مانند فشارخون بالا،قند خون بالا،اضافه وزن و چاقي و كلسترول خون بالا مرتبط است

-هر روز ،15.000 نفر به علت اثرات ناشي از دخانيات و يك نفر از هر دو نفر سيگاري به علت بيماري هاي مرتبط با مصرف دخانيات فوت مي كنند. دود دست دوم دخانيات بيش از 600.000 نفر غيرسيگاري از جمله كودكان را در سال از بين مي برد.     

قدم هايي را براي كاهش خطر خود و خانواده برداريد ،چون افراد بزرگسال سالم به خانواده سالم و جامعه سالم منجر مي شود.

  فعال باشيد و به انجام فعاليت بدني تشويق كنيد

براي كودكان فرصت فعاليت ايجاد كنيد:با كودكان خود به فعاليت بپردازيد و به چيزي كه نصيحت كرديد عمل كنيد، اين فرصت ها مي تواند شامل رفتن به مدرسه با پاي پياده و يا با دوچرخه باشد.

نوجوانان مي خواهند قدرتي داشته باشند كه خودشان تصميم بگيرند و آن را اجراء كنند.تاكيد بر اين كه چه كار ي انجام مي دهند مهم نيست ، مهم انجام فعاليت است چون آن ها فقط نياز به فعال بودن بطور منظم دارند.اين شامل بازي فوتبال با دوستان، يا ساير تفريحات همراه با فعاليت بدني است كه آن ها واقعا" لذت مي برند.لازم نيست كه فقط يك نوع ورزش باشد. 

همسالان مي توانند نقش بانفوذي در زندگي نوجوانان داشته باشند.لذا فرصت هايي براي نوجوانان براي فعال بودن همراه با دوستان خودشان ايجاد كنيد.عنصر اجتماعي به افزايش بعد تفريحي فعاليت ،كمك و به اشتياق براي تمرين منظم ،تشويق  مي كند.

مدت زمان تماشاي تلويزيون يا بازي هاي كامپيوتري كودكان و نوجوانان را به كمتر از 2 ساعت در روز محدود كنيد و بازي هاي فعال تري را به عنوان جايگزين ،پيشنهاد كنيد.

زماني كه براي بازي كودكان خود فضاي سبز ايمن به مقدار كافي وجود ندارد ،با دولت و شهرداري ها از طريق مكاتبات و جلسات صحبت كنيد تا اطمينان يابيد شهر ها با زيرساخت هايي كه از زندگي با قلب سالم حمايت مي كنند، توسعه يافته اند. 

  فعال باشيد

حتي30 دقيقه فعاليت با شدت متوسط 5 بار در هفته ،خطر بيماري قلبي و سكته مغزي را كاهش مي دهد.

بياد داشته باشيد كه فعاليت بدني فقط ورزش نيست. هر حركت بدن كه همراه با صرف انرژي  است، فعاليت محسوب مي شود. اين فعاليت مي تواند از ورزش ها و تمرينات تا ساير فعاليت ها مانند بازي با كودكان در خارج از خانه ،پياده روي ،انجام كارهاي خانه و ......را شامل شود..

 به محتواي هر چه كه مي خوريد، توجه داشته  باشيد.

رژيم هاي غذايي غني از چربي هاي اشباع ،اسيدهاي چرب ترانس و نمك، خطر حمله قلبي يا سكته مغزي شما را افزايش مي دهند. مصرف زياد نمك ، مي تواند منجر به فشارخون بالا شود. مصرف زياد چربي هم منجر به انسداد عروق مي شود.

در خصوص غذاهاي فرآوري شده  كه اغلب حاوي مقادير زيادي از نمك هستند، بسيار محتاط باشيد. دريافت نمك بايد به كمتر از 5 گرم در روز (حدود يك قاشق چايخوري ) محدود شود.

  از متخصصين بخواهيد

اگر شما از حمله قلبي يا سكته مغزي رنج مي بريد،با كاركنان بهداشتي در مورد بهترين راهي كه عوامل خطر ي را كه زمينه بيماريهاي فوق را فراهم كرده است را درمان و كنترل مي كند، صحبت كنيد، در نتيجه مي توانيد  از حادثه بعدي جلوگيري كنيد.

 از وضعيت عوامل خطر خود مطلع شويد

كاركنان بهداشتي( مثل پزشك) را ملاقات كنيد تا فشارخون ،كلسترول خون ،قند خون ،وزن و نمايه توده بدني شما را اندازه گيري كنند و در مورد ميزان خطري كه داريد ،شما را راهنمايي كنند.

 نكاتي براي بزرگسالان 65 سال و بيشتر

بيماري قلبي عروقي -كه شامل بيماري قلبي و سكته مغزي است – بر روي تمام افراد از هر سن و جمعيتي تاثير مي گذارد.اين بيماري بطور رايج سبب 3/17 ميليون مرگ در سال مي شود كه 80% آن در كشورهاي با درآمد كم و متوسط رخ مي دهد و اولين علت مرگ را تشكيل ميدهد.

همينطور كه سن شما بالا مي رود، خطر بيماري قلبي عروقي شما نيز شروع به افزايش مي كند و با افزايش سن همچنان اين افزايش ادامه مي يابد، اما مي توانيد قدم هايي را براي كاهش آن برداريد.

ياد بگيريد چگونه مي توانيد با سلامت قلب پير شويد ،چون افراد بزرگسال سالم منجر به خانواده و جامعه سالم مي شود.

 به محتواي هر چه كه مي خوريد توجه داشته  باشيد

يك رژيم غذايي متعادل غني از ميوه و سبزي داشته باشيد:پيري مي تواند همراه با تغييراتي در شيوه زندگي باشد كه بر  الگوي رژيم غذايي و انواع غذاهايي كه خورده مي شود، اثر بگذارد.تنهايي،خستگي،افسردگي و نگراني در باره آينده مي تواند منجر به غفلت بعضي افراد نسبت به رژيم غذايي خود شود.متاسفانه اين مسئله مي تواند به  حذف وعده هاي غذايي و معمولا" رو آوردن به عادات غذايي كم ارزش، منجر شود.

از دريافت غذاهاي غني از چربي هاي اشباع ،اسيدهاي چرب ترانس و نمك كه خطر ابتلاء به حمله قلبي و سكته مغزي را افزايش مي دهد، اجتناب كنيد: مصرف خيلي زياد چربي مي تواند به انسداد عروق منجر شود،مصرف خيلي زياد نمك نيز مي تواند منجر به فشارخون بالا شود.

مراقب وزن خود باشيد:با افزايش سن بدن شما كالري كمتر ي مي سوزاند .افزايش وزن سبب مي شود قلب شما سخت تر كار كند و خطر بيماري قلبي ،فشارخون بالا ،ديابت و كلسترول خون زياد شود. فعاليت بدني و تمرين بطور منظم و مصرف سهم غذاي كوچكتر از غذاهاي مغذي، ست به حفظ وزن مناسب كمك مي كند.

 از نظر جسمي فعال باشيد

هيچوقت براي شروع فعاليت بدني و  ورزش دير نيست! با مقادير كم فعاليت بدني شروع كنيد و بتدريج مدت،تكرار و شدت  فعاليت را در طول زمان افزايش دهيد.با اين وجود قبل از شروع برنامه تمريني براي اطلاع از مناسب بودن فعاليت براي شما، صحبت با پزشك خود مشورت كنيد.

در افراد بزرگسال 65 سال و بالاتر ،فعاليت بدني مي تواند طيفي از ورزش ها و تمرينات برنامه ريزي شده تا ساير فعاليت ها معمولي را شامل شود مانند پياده روي ،شنا ،باغباني،يا انجام كارهاي خانه.

اگر نمي توانيد مقادير فعاليت هاي بدني پيشنهاد شده را  به علت مشكلات و شرايط سلامتي انجام دهيد، سعي كنيد بر حسب توانايي و شرايط مجاز خود فعال باشيد.

اگر غير فعال يا كم تحرك هستيد  يا دچار بعضي از محدوديت هاي ناشي از بيماري هستيد ويا اگر از گروه بدون تحرك هستيد به هر يك از سطوح بالاتر فعاليت حركت كنيد، منافع سلامتي افزوده خواهيد داشت.اگر نتوانيد به سطح فعاليت بدني پيشنهادي برسيد ،هدف شما بايد تعيين اهداف كمي براي افزايش مدت، تكرار و بالاخره شدت فعاليت براي دستيابي به آن ها باشد. 

 از وضعيت عوامل خطر خود مطلع شويد

هرچه به سمت پيري مي رويد، فشارخون،كلسترول خون و ساير مقادير مرتبط با قلب تمايل به افزايش دارند.

كاركنان بهداشتي خود را ملاقات كنيد تا فشارخون ،كلسترول خون ، قند خون ،وزن و نمايه توده بدني شما را اندازه گيري كنند و  در مورد ميزان خطري كلي كه داريد يا راه ها و انتخاب هاي درماني  شما را راهنمايي كنند .

 عوامل خطر بيماريهاي قلب عروق را با برنامه درماني  تجويز شده كه شامل دارو درماني و توصيه براي  اصلاح شيوه زندگي و رژيم غذايي است،كاهش دهيد.

 به مصرف دخانيات نه بگوييد و از دود سيگار دست دوم اجتناب كنيد

مصرف دخانيات در خانه را ممنوع كنيد و از دود دست دوم سيگار دوري كنيد.در طول 2 سال بعد از ترك دخانيات خطر بيماري قلبي عرقي بطور اساسي كاهش مي يابد.

اگر ترك دخانيات براي شما سخت است به  كاركنان بهداشتي مراجعه كنيد و از آن ها مشاوره و يا از كارفرماي خود كمك بخواهيد، چون ممكن است محل كار شما داراي خدمات ترك دخانيات باشد.

كودكان و جوانان

يك قلب سالم براي يك زندگي كامل ، بدون توجه به سن و جنس حياتي است.رژيم غذايي نا سالم ،فعاليت بدني و مصرف سيگار علل اصلي بيماري قلبي و سكته مغزي است.شيوه زندگي ناسالمي كه به بروز بيماري قلبي مي انجامد، اغلب در كودكي و نوجواني شروع مي شود، بنابراين پيشگيري از بيماري قلبي بايد از آن زمان شروع شود. فدراسيون جهاني قلب براي پيشگيري از مصرف دخانيات و ارتقاي رژيم غذايي سالم و فعاليت بدني در ميان كودكان و جوانان فعاليت مي كند.

در سراسر دنيا با بحران افزايش كودكان چاق يا داراي اضافه وزن و در نتيجه افزايش افراد در معرض خطر بيماري قلبي عروقي روبرو هستيم.موضوع روز جهاني قلب با رويكرد پيشگيري و كنترل بيماري قلبي عروقي در طول زندگي با تاكيد بر زنان و كودكان است.

 زنان و بيماري قلبي عروقي

-بيماري قلبي عروقي اولين عامل كشنده اي است كه بالغ بر 6/8 ميليون نفر مرگ در زنان را شامل مي شود.

- در زنان همانند مردان، مشترك ترين علامت حمله قلبي درد قفسه سينه يا احساس ناراحتي در قفسه سينه است.اما  زنان نسبت به  مردان علائم  همچون" تنگي نفس،تهوع و درد پشت يا فك را  بيشتر تجربه مي كنند.

-فشارخون بالا اولين عامل خطر بيماري قلبي عروقي است.زناني كه به سن يائسگي رسيده اند ،خطر بيشتري براي ابتلاء به فشارخون بالا دارند،در نتيجه بسيار مهم است كه فشارخون بطور منظم اندازه گيري شود.

- خطر بروز سكته مغزي در زناني كه سيگار مصرف مي كنند ، دو برابر بيشتر است.هرچه سيگار بيشتري مصرف شود،ميزان خطر نيز افزايش مي يابد. مواجهه با دود دست دوم سيگار خطر مرگ ناشي از بيماري قلبي را تا 15% افزايش مي دهد.

-خانم ها سلامت قلب خود را در الويت قرار دهيد،اين به نفع شما و خانواده تان است.

-بيماري هاي قلبي عروقي اولين علت مرگ هستند و بيش از 6/8 ميليون نفر از زنان در سراسر دنيا سالانه به اين علت فوت  مي كنند:كه حدود يك مرگ در هر دقيقه است.زنان بايد اين حقيقت را در مورد ميزان خطر خود و اقدامات حفاظتي از خود را ياد بگيرند.

-زنان مبتلا به ديابت در معرض خطر بيشتري براي مرگ ناشي از بيماي قلبي عروقي نسبت به افراد غير مبتلا هستند واز انجا كه قند خون بالا معمولا بدون علامت است بايد طبق نظر كاركنان بهداشتي  قند خون را به طور دوره اي اندازه گيري كنيد تا اگر قند خون بالا بود هر چه سريعتر ان را درمان وكنترل كنيد.

-خطر بيماري قلبي عروقي قبل از تولد،طي رشد جنيني  شروع مي شود، و در دوران كودكي در مواجهه با رژيم غذايي ناسالم ،كم تحركي و مصرف دخانيات، بيشتر افزايش مي يابد. در دوران بارداري سلامت قلب خود را حفظ كنيد تا از بروز خطر در آينده در زندگي كودك خود حفاظت كنيد.

-فشارخون بالا در طي بارداري-چه ابتلاء قبل يا بعد از بارداري باشد-نياز به مراقبت ويژه دارد.زناني كه پراكلامپسي دارند –يك بيماري جدي كه با فشازخون بالا و پروتئين در ادرار بعد از هفته 20 بارداري مشخص مي شود-عليرغم اين حقيقت كه بعد از بارداري  غالبا فشارخون به وضعيت طبيعي برمي گردداما اين زنان ،در معرض خطر افزايش يافته اي از بيماري قلبي عروقي در آينده هستند. در باره اين خطر با كاركنان بهداشتي صحبت كنيد.

-مطمئن باشيد از سلامت قلب خود مراقبت مي كنيد و فقط روي سلامت قلب خانواده تمركز نمي كنيد.

-كودكان با مثال ياد مي گيرند، لذا اگر شمارفتارها يي داشته باشيدكه به سلامت قلب منتهي شود ،الگوي مناسبي براي انها فراهم كرده ايد وآموزش داده ايد.

-هر ساله بيش از 6/8 ميليون نفر از زنان در سراسر دنيا  به علت بيماري قلبي عروقي فوت مي كنند:اين تعداد بيش از جمع مرگ هاي ناشي از سرطان ها،سل،ايدز/آلودگي به ويروس ايدز و مالاريا است . با اين حال بيشتر بيماري هاي قلبي عروقي و سكته هاي مغزي قابل پيشگيري هستند.

-اين يك افسانه است كه بيماري هاي قلبي عروقي اغلب بر روي افراد ثروتمند ،مردان و افراد سالمند اثر مي گذارد-اين بيماري بر روي همه سنين و گروه هاي جمعيتي ،از جمله زنان و كودكان تاثير دارد.

 نشانه هاي هشدار دهنده

نشانه هاي هشدار دهنده حمله قلبي

بعضي از حمله هاي قلبي ناگهاني و شديد است. اما اغلب حمله هاي قلبي با يك درد يا ناراحتي خفيف در مركز يا سمت چپ قفسه سينه شروع مي شود .اغلب افراد ي كه تحت اين شرايط قرار مي گيرند ،نميدانند چه اقدامي بايد انجام دهند لذا ، مدت طولاني را بدون دريافت كمك هاي درماني سپري ميكنند.وگاهي همين نشناختن علايم حمله قلبي وتاخير در درمان اسيب هاي جدي به عضله قلب ميزند.

نشانه هاي يك حمله قلبي را بشناسيد:

-ناراحتي در قفسه سينه: اغلب حمله هاي قلبي سبب ناراحتي در وسط قفسه سينه وزير جناغ  مي شوند كه بيش از چند دقيقه طول مي كشد ، وممكن است با فعاليت شروع وبا استراحت بر طرف شود و گاهي بعد از بهبودي نسبي دوباره ايجاد شوند.اين نا راحتي ميتوانداحساس فشار ناراحت كننده روي سينه ،احساس پري يا درد  در سر معده(درد اپيگاستر)سوزش شديد روي سينه باشد.

-ناراحتي در ساير مناطق بالاتنه :علائم مي تواند شامل درد يا ناراحتي در يك يا هر دو بازو، پشت بين دو كتف، گردن، فك تحتاني يا  سرمعده ويا شانه ها باشد.اين علايم معمولا همراه احساس ناراحتي در قفسه سينه است ولي گاهي به تنهايي نيز ظاهر ميشوند.

تنگي نفس با يا بدون ناراحتي در قفسه سينه به خصوص هنگام فعاليت.

ساير نشانه ها ي حمله قلبي شامل عرق سرد، تهوع يا سبكي سر است،ودر افراد سالمند گاهي با علايمي مانند توهم بروز ميكند.   

- - در زنان همانند مردان، مشترك ترين علامت حمله قلبي درد قفسه سينه يا احساس ناراحتي در قفسه سينه است.اما  زنان نسبت به  مردان علائم  همچون" تنگي نفس،تهوع و درد پشت يا فك را  بيشتر تجربه مي كنند.

نشانه هاي هشدار دهنده سكته مغزي

سكته مغزي يك وضعيت اورژانسي پزشكي است.اگر هر يك از اين علائم رخ دهد،تاخير نكنيد-فورا" كمك پزشكي درخواست كنيد.

·         بي حسي يا ضعف ناگهاني در صورت، بازو يا پا، خصوصا" در يك طرف بدن

·         گيجي ناگهاني، اختلال در صحبت يا درك و فهم مطالب

·         اختلال در ديد يك يا هر دو چشم

·         اختلال در راه رفتن، سرگيجه ، عدم تعادل يا هماهنگي

·         سردرد شديد ناگهاني بدون علت شناخته شده

اگر هر يك از اين نشانه ها را تجربه كرديد،كه از بين مي رود و دوباره ظهور مي كند ، فورا" با مركز فوريت ها  تماس بگيريد.

اگر مركز فوريت ها پاسخ ندهد،خودتان به كمك دوستان اقدام كنيد.

تغذيه در محيط كار

تغذيه در محيط كار

افراد شاغل  که بخش قابل توجهي از جمعيت فعال را در جامعه تشکيل مي دهند، بخش عمده و زمان مفید شبانه روز خود رادر محیط کار مي گذرانند و بطور معمول يک وعده غذايي ويک ميان وعده خود را در محيط کار  مصرف مي کنند بنابراین براي حفظ سلامت و افزايش بازده کاري به تغذيه مناسب به عنوان یکی از عمده ترین ابعاد شیوه زندگی تاثیر گذار بر سلامت نيازدارند.

امروزه چاقي واضافه وزن يکي از مشکلات عمده تغذيه اي در جهان بشمار مي رود و درحدود يک ميليارد نفر از مردم جهان  دچار اضافه وزن و چاقي هستند. درکشور ما نيز  درصد قابل توجهي از زنان ومردان  بزرگسال دچار چاقي و اضافه وزن هستند و به اين دليل در معرض خطر ابتلا به بيماري هاي مزمن از جمله بيماري هاي قلبي وعروقي، ديابت، سرطان افزايش فشار خون  و افزايش کلسترول هستند.  بيماري هاي مزمن در سالهاي اخير در کشور روند روبه گسترش وهشدار دهنده ايي را طي کرده است. يکي از دلايل عمده  آن الگوي مصرف غذاو نوع میان وعده ها است.

نحوه تغذيه درمحيط کار مي تواند در ایجاد یا افزایش استرس  کاركنان هم اثر داشته باشد. استرس  همراه با تغذيه نامناسب وبي تحرکي زمينه را براي ابتلا به بيماري هاي مزمن فراهم مي کند. مشارکت فعال کارکنان برای ارتقاء سلامت خود و محیط کارشان در ایجاد پیشرفت وضعیت سلامت محیط کار و سلامت کارمندان بسیار موثر خواهد بود.

از طرف ديگر با توجه به محدوديت فعاليت كاركنان در طول مدت طولاني حضور در محل كار به علت پشت ميز نشيني و عدم تحرك كافي كه لازمه شيوه زندگي سالم مي باشد سلامت كاركنان در معرض خطر قرار دارد. لذا اجراي مداخلات بهبود كيفيت مانند ارائه غذا و ميان وعده سالم و تشويق كاركنان به فعاليت بدني منظم در مكانهاي پيش بيني شده و مناسب در محيطهاي كاري از وظايف يك مدير دورانديش و حامي سلامت كاركنان است.

بهترین موادی که به عنوان میان وعده بسته فصل قابل استفاده در محيط هاي كار مي باشند عبارتند از:

• انواع میوه فصل مانند: سیب، موز، نارنگی، انواع مرکبات، انگور، زردالو و ...
• انواع سبزی ها مانند: خیار، هویج، گوجه فرنگی و ...
• خشکبار بهداشتی خانگي و يا تهيه شده از فروشگگاهها با بسته بندی مناسب و بهداشتی مانند انواع میوه های خشک، برگه ها، خرما، کشمش و نخودچی، آجیل سویا و ...
• انواع مغزها: پسته، بادام، گردو ...
• ماست، شير یا نوشیدنی هایی همچون دوغ کم نمک بدون گاز، کفیر، شیرسویا، آب معدنی و ...

برخي دستورات جهت اصلاح الگوي مصرف در دستورالعمل كنترل سلامت غذا و تعادل تركيب غذايي در واحدهاي غذا خوري كه توسط وزارت بهداشت به دستگاههاي اجرايي كشور ابلاغ شده است و اين واحدها را ملزم به رعايت آنها كرده است به شرح زير است: 

-در طبخ غذا از روغن با اسيد چرب ترانس پائين تر از 10درصد ( ترجيحاً از روغن مايع يا نيمه جامد) استفاده شود،  در صورت تهيه غذا به روش سرخ كردن از روغن مخصوص سرخ كردني وبه مقدار کم استفاده شود و استفاده مکرر از روغن براي سرخ کردن ممنوع است.

- براي جلوگيري از به هدر رفتن ويتامين ها؛ در تهيه انواع خورش ها مانند قورمه سبزي خورش كدو و بادمجان مواد اوليه مورد استفاده مثل سبزي ، كدو و بادمجان با روغن كم و به مدت كوتاه تفت داده شوند، پوست و چربي مرغ قبل از طبخ جدا شده و غذاها بصورت كم چرب تهيه شود.

- استفاده از ماست پاستوريزه كم چرب در كنار غذا بصورت روزانه ضروري است.

- از نان هاي واجد بسته بندي سالم، داراي مجوز قانوني و ترجيحا" نان حجيم و نيمه حجيم استفاده شود.

 استفاده از انواع نوشابه هاي گازدار ممنوع است ودر عوض از نوشيدني هاي سالم مانندآب، دوغ پاستوريزه كم نمك بدون گاز استفاده شود.

-استفاده از سنگ نمك و نمك هاي تصفيه نشده ممنوع است،  نمك مصرفي  بايد تصفيه شده و حاوي يد باشد،  براي خيساندن برنج مي توان از نمک تصفيه شده فاقد يد استفاده نمود و نمک بايد در ظروف در بسته با پوشش رنگي غير قابل نفوذ در برابر نور نگهداري شود .لازم است در طبخ غذا از حداقل مقدار نمك استفاده شود و بر روي بسته هاي نمک خريداري شده بايد عنوان نمک خوراکي و درجه خلوص حداقل 2/99 درصد قيد شده باشد.

- حداقل هفته اي يك بار ماهي سالم با طبخ مناسب (بخارپز، داخل فر، كبابي) همراه با سبزي هاي تازه سرو شود.

– در برنامه غذايي ميوه و سبزي تازه گنجانده شود به عنوان مثال كاهو، كلم، گل کلم، گوجه فرنگي و فلفل سبز دلمه اي به صورت سالاد يا کنار غذا سرو شود، سبزي و صيفي پخته مانند هويج، چغندر، كدو، لوبيا سبز، قارچ، نخود فرنگي و ذرت در كنار غذا سرو شود، شستشو و گندزدايي سبزي هاي خام جهت سرو کنار غذا و تهيه سالاد (با رعايت مراحل سالم سازي سبزيجات) الزامي است.

- حداقل هفته اي يكبار پلو به صورت مخلوط با سبزي و صيفي مانند سبزي پلو و باقلا پلو سرو شود.

– براي تهيه سالاد به جاي سس مايونز از آبليمو، سركه، آبغوره، آب نارنج ، انواع ادويه و پودر سبزيجات خشك شده و روغن زيتون با بسته بندي داراي مجوز بهداشتي استفاده شود.

– در صورت توزيع ميان وعده از انواع ميان وعده هاي سالم از قبيل ميوه تازه، نان و پنير، شير و خرما و يا خشكبار بهداشتي استفاده شود.

برگرفته از سایت آموزش همگانی تغذیه سالم

تبریک عید نوروز

 

 

یا مقلب القلوب و الابصار یا مدبرالیل و النهار

یا محول الحول و الاحوال حول حالنا الی احسن الحال

حلول سال نو و بهار پرطراوت را که نشانه قدرت لایزال الهی و تجدید حیات طبیعت می باشد

رابه تمامی عزیزان تبریک و تهنیت عرض نموده و سالی سرشار از برکت و معنویت

را ازدرگاه خداوند متعال و سبحان برای شماعزیزان مسئلت مینماییم

فشارخون

فشارخون

تعريف فشار خون :

خون بعلت داشتن نيرو ( فشار ) در شريانهاي اعضاء بدن جاري مي شود و مواد غذايي و اكسيژن را به قسمتهاي مختلف بدن ميرساند و هم چنين مواد زايد را از بافتها دور مي كند . اين نيروكه توسط ضربان قلب ودر اثر برخورد خون به جدار شريان بوجود مي آيد  فشار خون ناميده مي شود . فشار خون در دو سطح اندازه گيري ميشود ، يكي در زماني كه قلب منقبض مي شود و خون وارد سرخرگ ها مي شودودر اين حالت فشار خون به حداكثرمقدارخود ميرسد كه به آن فشار حداكثر يا سيستول يا ماكزيمم مي گويند ، و ديگري در زمانيكه قلب در حالت استراحت است و در اينحالت فشار خون به حداقل مقدارخود ميرسد كه به آن فشار حداقل يا دياستول يا مي نيمم مي گويند.

 

انواع فشار خون بالا:

علت 90 الي95درصد فشار خون بالادر افراد مبتلا ناشناخته است كه به اين نوع فشار خون بالاي اوليه گفته مي شود . اگر علت فشار خون بالا شناخته شده باشد ، مثلا به علت بيماريهاي كليه ، بيمــــاري غده فوق كليوي يا مصرف قرصهاي ضد بــارداري و ... باشد آنرا فشار خون بالاي ثانويه مي نامند. اين نوع حدود 5 الي10درصد بيماران مبتلا به فشارخون بالا را شامل مي شود.

 

عوامل خطرزمينه ساز(مستعد كننده) فشار خون بالا:

همانطور كه ذكر شد بيماري فشار خون بالاي اوليه علت مشخصي ندارد ولي عوامل زير احتمال ابتلاء به اين بيماري را افزايش مي دهند :

1-ارث : در برخي خانواده ها استعداد ابتلاء به بيماري فشار خون بالا وجود دارد . يعني اگر والدين ، خواهر و يا برادر مبتلا به فشار خون بالا باشند، احتمال ابتلاء به فشار خون بالا در فرد زياد است .

2-جنس : شيوع فشار خون بالا در مردان جوان و ميانسال بيشتر از زنان جوان و ميانسال (تا 50 سال )است اما در سنين بالاتر اين اختلاف كم مي شود .

3-سن : با افزايش سن شيوع فشار خون بالا نيز افزايش مي يابد .

4- افزايش چربي خون : افزایش چربی خون با ایجاد گرفتگی عروق به مرور زمان باعث آفزایش فشارخون می گردد.

5-مصرف سيگار و ساير دخانيات:  مصرف سيگار وقلیان و...   باعث  ابتلا به فشار خون بالا می شود

6- چاقي : احتمال ابتلا به بيماري فشار خون بالا در افراديكه چاق هستند بيشتر است.

7- بيماري قند ( ديابت ) : در صورتي كه مقدار قند موجود در خون بالاتر از حد طبيعي باشد، فردمبتلا به بيماري ديابت است واز عوارض مهم آن  بيماري قلبي - عروقي، فشار خون بالا ،  اختلال بينايي و آسيب كليه مي باشد .

8-كم تحركي و نداشتن فعاليت جسماني: كم تحركي از راههاي مختلف مي تواند زمينه ساز فشار خون بالا باشد ، كم تحركي مي تواند منجر به چاقي شده و چاقي يك عامل خطر زمينه ساز فشار خون بالا است . بنابراین توصیه می شود هر فرد در هفته حداقل 3 روز و در هربار  به مدت 30 دقیقه فعالیت فیزیکی  بصورت پیاده روی با شدت متوسط، دوچرخه سواری و... داشته باشد.

9- مصرف بیش از اندازه نمک : مصرف زياد نمك‌همراه با افزايش فشارخون می باشد و كاهش مصرف نمك رژيم غذايي در تنظيم فشار خون تائير زيادي دارد. درحال حاضر توصیه می گردد مصرف نمک طعام به میزان 6 گرم در روزمعادل یک قاشق چایخوری سرخالی برای هرفرد (این مقدار یعنی پخت غذا با نمک کمتر، خودداری از افزودن نمک به غذا در سر سفره و خودداری از مصرف غذاهای شور و فرآیند شده) و 1.5 گرم در روز برای بیماران مبتلا به فشار خون بالا محدود گردد.

10-فشارهاي روحي و عصبي: فشار هاي روحي و عصبي باعث  افزايش فشارخون می شوند.

 توجه: افرادي كه يكي از شرايط بالا را داشته باشند ، جزء افراد در معرض خطر ابتلاء به فشارخون بالا محسوب            مي شوند.

 

علائم بيماري فشار خون بالا:

افراديكه مبتلا به فشار خون بالاي اوليه هستند،ممكن است سالها بدون علامت باشنـد و از بيماري خود اطلاعي نداشته باشند و زماني دچار علائمي مثل سردرد ، تاري و اختلال ديد ، درد قفسه سينه ، سرگيجه و تنگي نفس به هنگام فعاليت مي شوند كه دچار عوارض فشار خون بالا شده اند. در واقع اين علائم ، علائم عوارض فشارخون بالاست. لذاتنها راهي كه ميتوان به آن پي برد ، اندازه گيري فشار خون بوسيله دستگاه فشار سنج است .

 

عوارض بيماري فشار خون بالا:

فشار خون بالا سبب آسيب به كليه(نارسائي كليه) ،چشم(اختلال بينائي) ، قلب(سكته قلبي) و مغز(سكته مغزي) مي شودوبه همين دليل  فشار خون بالا بيماري خطر ناكي به حساب مي آيد .

 

درمان بيماري فشار خون بالا:

اگرفشارخون بالا به موقع تشخيص داده و درمان شود و بيمار بطور مرتب تحت مراقبت باشد، قابل كنترل است و مي توان از  عوارض آن پيشگيري نمود. در فشارخون بالاي ثانويه اگر علت و بيماري كه سبب ايجاد فشارخون بالا شده است درمان شود،در اكثر موارد فشارخون به وضع طبيعي برمي گرددو بيمار بهبود مي يابد.

 

شيوه هاي درمان فشار خون بالاي اوليه عبارت است از :

درمان غير دارويي :مراقبت هاي غير داروئي شامل تغيير شيوه هاي زندگي است. اگرچاقي وجود دارد مي توان با انتخاب رژيم غذايي وفعاليت بدني مناسب وزن را كاهش داد . با كاهش وزن، فشار خون نيز به مقدار قابل ملاحظه اي كاهش مي يابد.محدوديت مصرف نمك ،فشارخون را تا حدودي پائين مي آورد ، بنا بر اين بايد از خوردن غذاهاي شور پرهيز نمود . ترك سيگار و ورزش منظم روزانه در كنتـــرل فشار خون بالا موثر است .

درمان دارويي : در بعضي از بيماران با وجود رعايت درمان غير دارويي فشار خون تا حد مطلوب كاهش نمي يابد و لازم است براي تنظيم فشار خون بالا از دارونيز استفاده شود. دارو توسط پزشك تجويز مي شود.

 

توصيه هاي لازم به بيمار جهت اصلاح شيوه  زندگي

1-   راهنماي تغذيه 

- خوردن سه وعده غذا به مقدار متعادل بهتر از خوردن يك وعده غذا اما به مقدار زياد است . ولي بايد به ياد داشته باشيد كه نوع غذا خيلي مهمتر از مقدار آن است و بطور كلي غذاهاي مصرفي بايد متنوع وشامل انواع گوناگون موادغذائي باشند.

-  از مصرف زياد نمك خوداري كرده و از گذاشتن نمكدان سر سفره پرهيز كنيد .

- غذاهاي كم چربي را انتخاب كنيد وغذارا بيشتر به صورت آب پز ، بخار پز يا كبابي تهيه كنيد وحتي المقدور از خوردن غذاهاي سرخ كرده خود داري كنيد .

-  سعي كنيد لبنيات كم چربي ، گوشت كم چربي و مرغ بدون پوست مصرف كنيد .

- از سبزيجات ، سالاد و ميوه جات به مقدار زياد مصرف كنيد .

- غذاهاي نشاسته ا ي مثل نان ، ماكاروني ، دانه هاي غلات با پوست و سيب زميني به مقدار متعادل مصرف كنيد .

- از مصرف نوشابه هاي گازدار شيرين اجتناب كنيد .

-  مصرف شكر ، شيريني ، شكلات ، كيك و بيسكويت را شديدا“ كاهش دهيد .

-  بجاي كره وروغنهاي جامد و يا دنبه از روغنهاي مايع به میزان کم استفاده كنيد .

-  گوشت، امعاء و احشاء ( جگر ، مغز ، دل ، قلوه )‌و كله و پاچه را كمتر مصرف كنيد .

-  حبوبات مثل عدس ، لپه و لوبيا را بيشتر مصرف كنيد .

-  حتي الامكان نان تهيه شده از آرد سبوس دار مصرف كنيد .

 

2-راهنماي ترك سيگار

براي كمك به فرد سيگاري به او بگوئيد : 

- ترك ، كار دشواري نيست .

-  عـلائم ترك 2-1 هفته باقي ميماند كه ممكن است آزار دهنده باشد.

- اكثر افراديكه مصرف سيگار را ترك كرده اند در همان هفته اول و ما بقي در طول سه ماهه اول به مصرف مجدد سيگار رو مي آورند كه ممكن است به دلايل شرايط پيش بيني نشده يا فشار هاي رواني شديد باشد .

- بخـــــاطر داشته باشيد سيگار كشيـدن يك عادت است ، عادتي كه ميتوان آن را كنار  گذاشت .

-  به ياد داشته باشيد اكثر افراد سيگـــاري  پس از چندين بار تلاش ، موفق به تـــرك مي شوند.

- ترك سيگار داراي مراحل زير است :

1- براي ترك تصميم بگيريد.

2- هر شب قبل از خواب به يكي ازدلايل ترك خود فكر كنيد(‌مثلا“ براي بهبود سلامتي ، براي بهتر شدن ظاهر ،…).

3- يك برنامه نرمشي – ورزشي را آغاز كنيد ، مايعات بيشتري مصرف كنيد ، استراحت كنيد ، از خستگي بپرهيزيد.

4- هيچوقت به اين فكر نكنيد كه هرگز سيگار مصرف  نخواهيد كرد . فقط به فكر تعيين  يك روز براي ترك كردن  باشيد.

5- از يــكـي از دوستانتان كه او هم سيگار مصرف مي كند بــخواهـيد كه با هم براي ترك مصرف سيگار برنامه ريزي كنيد و پول سيگار روزانه تان را پس انداز  كنيد.

6- يك تاريخي براي ترك انتخاب كنيد و روز ترك را  به كليه افراد خانواده ، دوستان و اطرافيان اطلاع دهيد .

7- در روز ترك به خودتان بگوئيد امروز سيگار مصرف نمي كنم و اينكار را انجام دهيد.

8- لباسهاي خود را تميز كنيد تا از بوي بد سيگار خلاص شويد .

9- عادت تغذيه اي خود را تغيير دهيد تا به كاهش تعداد مصرف سيگار كمك كند،براي مثال شير بنوشيد.

10- در موقع ميل به مصرف سيگار بجاي آن يك ليوان آب بنوشيد يا ميوه ميل كنيد.

11- در طول روز خود را مشغول كنيد .

12- از افراد خانواده كمك بخواهيد.

 

3-راهنماي ورزش

- تمام ورزشها براي بدن مفيد هستند ولي بهترين ورزش براي قلب ، ورزشي است كه استقامت بدن را افزايش دهد . ورزشـــهايي استقامت بدن را زياد مي كنند كه در آنهاحركات بدني بطور پياپي براي مدتي ادامه داشته باشند مثل راه رفتن سريع ، دويدن ، شنا ، دوچرخه سواري و طناب زدن .

- حـــركات موزون و ملايم بهترين نوع ورزش هستند، مانند دوچرخه سواري ، شنا ، راه پيمايي و طناب زدن

- بايد به خاطر داشت كه ورزش نكردن و فعاليت بدني كم يكي از عوامل موثر در ابتلاء به بيماري قلبي است .

- سعي كنيد فعاليت بدني جزئي از زندگي روزانه باشد .

- بايد به يادداشت كه ورزش به آرامي شروع شود و بتدريج افزايش يابد .

- به انــدازه ا ي ورزش كنيد كه احساس خستگي مطبوعي در شما بوجود آيـــد ، نه به اندازه اي كه از پا بيافتيد . سطح مطلوب ورزش يعني اينكه درحين ورزش ضمن نفس نفس زدن بتوان صحبت كرد .

-  هـميشه  قبل از شروع ورزش ، خود را با حركات ورزشي ملايم و نرمش گرم كنيد.

- براي خاتمه ورزش ، بطور ناگهاني ورزش را تمام نكنيد . سعي كنيد براي چند دقيقه با حركات ملايم تر به ورزش ادامه دهيد .

- تا يك ساعت بعد از صرف غذا ورزش را شروع نكنيد .

- درد عضـلات در حيــــن ورزش را  نــــاديده نگيريد . در واقع “ بدن “  مي گويد    “ ورزش كافي است ! “  .

- بهتر است حداقل هفته اي 3 روز و روزانه 30 دقيقه فعاليت بدني انجام شود.در صورتيكه نتوانيد يكجا 30 دقيقه فعاليت كنيد مي توان فعاليت بدني را در طول روز به 3 نوبت10 دقيقه اي تقسيم كرد.

 

نكات مورد توجه در اندازه گيري فشار خون

براي اندازه گيري فشار خون از دستگاهي بنام فشار سنج استفاده مي شود كه فنري يا جيوه ا ي است . براي سهولت حمل و نقل و سهولت كار بيشتر از نوع فنري استفاده مي شود . فشار سنج از يك بازو بند ، يك پمپ و يك ستون درجه بندي شده كه جيوه در آن حركت مي كند و يا صفحه مدرج كه با فنر كار مي كند تشكيل شده است .

نيم ساعت قبل از اندازه گيري فشار خون شخص بايد از مصرف چاي وغذا، سيگار كشيدن و فعاليت خودداري كرده و در صورتيكه مثانه وي پر باشد بايد آن را خالي نمايد. شخص بايد 5 دقيقه قبل از اندازه گيري فشار خون استراحت كامل نمايد و بدون اضطراب ، هيجان و درد باشد . محل اندازه گيري فشار خون بايد به حد كافي آرام و داراي هواي مطلوب باشد.

عوامل خطر سرطان ها

هنوز علت دقيق مكانيسم ايجاد سرطان شناخته نشده است، ولی عوامل متعددی شناسائی شده‌اند که احتمال ابتلای افراد را به سرطان افزایش می‌دهند. این عوامل را عوامل خطر (ریسک فاکتور) می‌نامند. مهم است بدانیم که وجود عوامل خطر در یک فرد دال بر این نیست که وی حتماَ دچار سرطان خواهد شد، بلکه نشان‌دهندۀ احتمال ابتلای بيشتر وي به سرطان، نسبت به سایر افراد است. داشتن این اطلاعات، به افراد این توانائی را خواهد داد که با کمک گرفتن از پزشک و پرسنل بهداشتي درماني و پرهیز از عوامل خطر، از سرطان پیشگیری و یا نسبت به تشخیص زودرس سرطان اقدام نمايند.

عوامل خطر سرطان‌ها

الف ) عوامل خطر غير قابل كنترل

1)      سن: احتمال خطر بروز بسياري از سرطانها از جمله سرطان پستان، پروستات و روده بزرگ با افزايش سن بيشتر مي‌شود.

2)      سابقه خانوادگي سرطان: بعضي از سرطانها در خانواده‌هاي خاصي از شيوع بيشتري برخوردار هستند. نمونه بارز اين سرطانها، سرطان پستان، تخمدان و كولون است.

3)      جهش‌هاي ژنتيكي: در تعدادي از خانواده‌ها، نقش ژنتيك در بروز سرطان بارز است. سرطان‌هاي پستان، روده بزرگ، خون از جمله سرطان‌هايي هستند كه نقش ژنتيكي در آنها مورد تاييد قرار گرفته است.

4)      جنس : بعضي سرطانها در آقايان و بعضي ديگر در خانمها شايع هستند.

5)      سابقه وجود سرطان در خود فرد : احتمال عود سرطان بسته به نوع سرطان در عرض 2 الي 3 سال اول بعد از تشخيص و درمان وجود دارد. همچنين وجود يك سرطان در فرد استعداد ابتلاي او براي سرطان‌هاي ديگر را افزايش مي‌دهد.

ب) عوامل خطر قابل كنترل

1) سيگار و دخانيات : ارتباط مستقيم بين مصرف سيگار و دخانيات و ابتلا به سرطان‌هاي ريه، دهان، حنجره، مثانه، كليه، دهانه رحم، مري و لوزالمعده ثابت شده است. استعمال دخانيات سبب يك سوم مرگ‌هاي ناشي از سرطان مي‌شود و قابل پيشگيري‌ترين عامل مرگ است.

2) الكل : مصرف الکل با بروز سرطانهای پستان، کبد، مری، معده، حنجره و دهان در ارتباط است.

3) چاقي : مطالعات متعددي ارتباط بین چاقی و سرطانهای روده بزرگ، پستان (در دوران یائسگی)، رحم، مری، کلیه، کیسه صفرا، تخمدان و لوزالمعده رانشان داده‌اند. جلوگیری از افزایش وزن، می‌تواند از بروز تعداد بسیار زیادی از سرطانها جلوگیری کند.

4) تغذيه نامناسب : طبق اظهارات منابع علمی دنیا، ارتباط نزدیکی بین نوع تغذیه نامناسب و 40- 30% از سرطانها وجود دارد. عادات تغذيه‌اي نامناسب در اين خصوص عبارتند از : استفاده زياد از گوشت قرمز و گوشت‌هاي فرآوري شده (سوسيس و كالباس)، استفاده از روغن زياد در طبخ غذاها، استفاده زياد از انواع ترشي‌ها و غذاهاي دودي شده، مصرف ناكافي سبزي‌ها و ميوه‌هاي تازه بصورت روزانه، استفاده زياد از نمك و...

5) عدم تحرك و فعاليت فيزيكي : تحقیقات نشان داده است که فعالیت فیزیکی احتمال ابتلا به سرطانهای رودۀ بزرگ، پستان، پروستات، ریه و رحم را کاهش می‌دهد. طبق پیشنهاد مراکز علمی معتبر، روزانه حداقل 30 دقيقه فعالیت فیزیکی متوسط به مدت پنج روز یا بیشتر در هفته، و یا حداقل 20 دقیقه فعالیت فیزیکی شدید به مدت سه روز یا بیشتر در هفته، برای تداوم سلامت در بالغین ضروری است.

6) اشعه ماوراي بنفش خورشيد : خورشید همچنان که تولید کننده نور وگرما است، اشعه ماورای بنفش را نیز تولید می‌کند که می‌تواند به چشم و پوست انسان‌ آسیب برساند. دو نوع موج شایع ماورای بنفش UVA و UVB هستند که هر دو موج در بروز شایعترین سرطان یعنی سرطان پوست نقش بازی می‌کنند.

7) عفونت‌ها : تعدادي از سرطان‌ها با عوامل عفوني (ويروس‌ها، باكتري‌ها و انگل‌ها) در ارتباط هستند، همانند سرطان رحم، سرطان كبد، نوعي سرطان پوست، معده، سيستم لنفاوي.

8) مواجهات شغلي : بعضي افراد در محيط‌هاي كاري خود در معرض انواع مواد سرطان‌زا هستند. اين مواد عبارتند از : آزبست، بنزن،‌ رنگ‌برها و... براي حفاظت كاركنان شاغل در چنين محيطهايي، بايد از تهويه‌كننده‌ها و ساير وسايل حفاظتي استفاده شود.

 

 

خودداری از مصرف سنگ نمک و نمک دریا

ید یکی از ریزمغذی های اساسی است که با شرکت در تولید هورمون تیروئید وتاثیراین هورمون درسلامت واعمال حیاتی انسان از دوران جنینی،کودکی وبلوغ دارای اهمیت عمده ای است . کمبود ید سبب بروز اختلال های وسیعی میشود که مهمترین آنها اثر مخرب برتوانایی های ذهنی وجسمی افراد جامعه وبخصوص کودکان ونوجوانان است. بدون شک کمبود ید مهمترین عامل عقب افتادگی رشد ذهنی بشر است که البته قابل پیشگیری می باشد . شایعترین تجلی بالینی کمبود ید به صورت گواتر بوده که کمبود شدید با اختلال عملکرد این غده نیز توام می گردد اما بسیاری از اثرات کمبود ید در کاهش فعالیت مغزی است که ممکن است ظاهراً نمایان نباشد . نرسیدن ید کافی به بدن با عوارض بی‌شماری شامل گواتر، ناهنجاری‌های مادرزادی، افزایش موارد سقط جنین و مرده زایی، هیپوتیروئیدی مادرزادی، اختلال در رشد جسمی و ذهنی ، کر و لالی مادرزادی، لوچی چشم ، کم شنوایی ، کاهش بهره هوشی کودکان ،کاهش قدرت یادگیری همراه است.

متاسفانه تبلیغات نا آگاهانه ووسیع انواع نمک های سنگ ونمک دریا با عنوان نمک های طبیعی وداشتن خواص درمانی وعدم تاثیر مصرف در بیماران دارای فشار خون بالا ، بیماران قلبی ، دیابتی وزنان باردار وهزار ویک خاصیت غیر واقع، غیر منطقی وغیر علمی به عنوان یک تهدید جدی برای هم میهنانمان شده است .

  عوارض جبران ناپذیر عدم وجود ید از یک از سو و همچنین وجود فلزات سنگین همچون سرب ، کادمیوم ، جیو ه و ...که باعث بروز انواع سرطان و بیماریهای کلیوی و .... از سوی دیگر و همچنین وجود گچ و شن وماسه بعنوان یک ناخالصی غیرمحلول در نمکهای معرفی شده بعنوان نمکهای طبیعی (سنگ نمک و نمک دریا ) باعث گمراهی آحاد مردم ومصرف آن تهدید جدی برای سلامت مردم می باشد .

مصرف نمک های غیر یده وغیر تصفیه با عث باز گشت عوارض جبران ناپذیر کمبود ید وهمچنین خطر ابتلاء به انواع سرطان در کشور وهمچنین هدر دادن هزینه های سالهای گذشته وگذاشتن هزینه های درمانی سنگین به دوش دولت وخانواده ها خواهد بود. 

 

ورزش هایی برای محل کار

روزانه کارمندان یک سوم وقت خود را در محیط کار می‌گذرانند. مدت زیادی از این زمان در وضعیت نشسته و بدون تحرک می‌باشد. این بی‌تحرکی با عوارضی مانند خستگی، سفتی عضلات و مشکلات جسمانی دیگر همراه می‌باشد که این عوارض از میزان کارایی و بهره‌وری این نیروی عظیم کار می‌کاهد. تحقیقات نشان می‌دهد که کارمندان ادارات بیشتر از سایر افراد مستعد دردها و بیماری های مرتبط با گردن، شانه، کمر و ... می‌باشند. بنابراین این نیروی کار نیازمند به آموزش حرکات ساده ورزشی در محیط کار هستند تا از عوارض ذکر شده کم شود.

در اینجا تمرینات ورزشی به دو صورت کششی و حرکتی مطرح شده اند.

تمرینات حرکتی، تحرک مفاصل را بهبود می‌بخشد، باعث افزایش جریان خون برای کار عضلات شده و بدن را برای فعالیت سازنده آماده می‌کند.

تمرینات کششی نیز باعث استراحت عضلانی، افزایش دامنه حرکتی مفصل و تمرکز اعصاب شده و خطر آزردگی و درد عضلانی را کاهش می‌دهد.

 

تمرینات کششی

برای انجام این تمرینات ورزشی توجه به این نکات ضروری است:

- هر حرکت کششی 1 تا 2 بار تکرار شود.

- هر حرکت کششی را مدت 10 ثانیه ادامه دهید.

- انجام این حرکات ورزشی سبب کاهش تنش یا انقباض‌های عضلانی در آن ناحیه می‌گردد.

1- ورزش گردن

الف) ابتدا سر را صاف نگه داشته، سپس سر را آهسته به سمت راست خم کرده، پس از مدتی سر را به وضعیت اول برگردانده و سپس به سمت چپ خم نمایید.

اخطار: از وارد نمودن فشار شدید به یک سمت خودداری نمایید.

ب) ابتدا چانه را به سمت پایین نگه داشته و سر را به سمت جلو خم نمایید. پس از مدتی سر را به وضعیت اول برگردانید. یک یا هر دو دست خود را پشت سر گذاشته و سر را به آرامی به سمت عقب خم کنید. پس از مدتی سر را به وضعیت اول برگردانید.

اخطار: از خم کردن سریع سر به عقب خودداری نمایید.

2- ورزش شانه

ابتدا دست راست را بر روی شانه چپ بگذارید، در حالی که آرنج راست موازی با سطح زمین می‌باشد. از دست چپ خود برای کشیدن آرنج راست به سمت جلوی قفسه سینه و نزدیک به بدن استفاده نمایید. پس از مدتی به وضعیت اول برگشته و با دست چپ تمرین فوق را انجام دهید.

3- ورزش قفسه سینه

به حالت ایستاده دست ها را بر روی پشت خود قرار داده، همزمان هر دو بازو را به سمت عقب بکشید.

4- ورزش مچ دست

در ابتدا بازوی راست خود را در جلوی بدن به نحوی که کف دست راست رو به بیرون باشد، صاف نگه دارید. دست چپ خود را بر روی انگشتان دست راست گذاشته و آنها را به آرامی به عقب فشار دهید. پس از مدتی به وضعیت اول برگشته و دقیقاً این حرکت را با این تفاوت که کف دست راست رو به داخل باشد انجام دهید. پس از مدتی به حالت اول برگشته و این حرکات را با دست چپ انجام دهید.

5- ورزش کمر

الف) در ابتدا صاف بر روی صندلی خود بنشینید، دست راست خود را بر روی ران گذاشته و دست چپ را به طرف بالای سرخود به آرامی خم نمایید و پس از مدتی به وضعیت اول برگشته و این حرکت را با دست دیگر انجام دهید.

نکته: این تمرین را می‌توان به حالت ایستاده، در حالی که به دیوار تکیه داده‌اید انجام دهید.

ب) در ابتدا پشت خود را به پشتی صندلی تکیه داده، هر دو دست خود را به سمت بالا و عقب سر نگه داشته و پاهای خود را مقابل بدن روی زمین قرار دهید. سپس دست ها را به سمت عقب بکشید.

تمرینات حرکتی، تحرک مفاصل را بهبود می‌بخشد، باعث افزایش جریان خون برای کار عضلات شده و بدن را برای فعالیت سازنده آماده می‌کند.

تمرینات حرکتی

در انجام این تمرینات باید به این نکته توجه داشته باشید که هر حرکت باید به آهستگی انجام شود.

1- ورزش گردن

در ابتدا سر را صاف نگه داشته، سپس سر خود را به آهستگی به سمت راست بگردانید. سپس به وضعیت اول برگشته و سر را به آهستگی به سمت چپ بگردانید. این تمرین را 4 بار انجام دهید.

2- ورزش شانه

الف) در ابتدا شانه‌ها را اندکی به سمت عقب متمایل کرده، سپس بالا آورده و به سمت جلو بچرخانید. این حرکت را 8 بار تکرار کنید. سپس شانه‌ها را اندکی به سمت جلو متمایل کرده، سپس بالا آورده و به سمت عقب بچرخانید. این حرکت را 8 بار انجام دهید.

ب) در ابتدا شانه‌ها را تا جایی که می‌توانید به جلو آورده و سپس به حالت اولیه برگردانید. سپس شانه‌ها را به سمت عقب بکشید. این حرکت را 8 بار انجام دهید.

3- ورزش مچ دست

در ابتدا مچ‌ها را به سمت داخل به صورت دورانی بچرخانید. این تمرین را 8 بار انجام دهید. سپس مچ‌ها رابه سمت خارج به صورت دورانی بچرخانید. این تمرین را 8 بار انجام دهید.

4- ورزش کمر

در ابتدا ایستاده، پاها را به اندازه ی عرض شانه باز کرده و زانوها را اندکی خم نمایید. سپس بالاتنه را به سمت راست بچرخانید. در این حالت بازوها باید خمیده باشند. این حرکت را به سمت چپ نیز تکرار نمایید. این تمرین را 4 بار انجام دهید.

5-  ورزش زانو

الف) وضعیت نشسته:

در ابتدا صاف بر روی صندلی نشسته و با دست خود گوشه‌های صندلی را نگه دارید. سپس متناوبا زانوی راست و چپ را به سمت بالا و پایین حرکت دهید. این حرکت را 4 بار تکرار نمایید.

ب) وضعیت ایستاده:

در ابتدا صاف بایستید. با یک دست پشت صندلی خود را نگه دارید و سپس زانوی سمت راست خود را تا جایی که می‌توانید بالا ببرید. سپس به حالت اولیه برگشته و همان پا را به سمت عقب بکشید. این حرکت را 8 بار تکرار کنید. این تمرین را با پای چپ خود نیز انجام دهید. 

منبع: پایگاه اطلاع رسانی کارمندان

تمرین برای آرامش بدن و رفع استرس

روی صندلی یا تخت دراز بکشید. اگر مایل باشید می توانید بالشی زیر زانوی خود بگذارید. اول انگشتان پا، بعد مچ ها را آزاد و شل کنید. نفس عمیق بکشید و روی پای راست خود تمرکز کنید. سعی کنید آن را آزاد و ریلکس کنید. وقتی احساس کردید تنش و استرس از پای راست بیرون رفته، روی پای چپ خود این کار را انجام دهید. این کار را بر روی همه اعضای بدن انجام دهید، مثل ران، سینه و بازوها.

فکر کنید یک کیسه ی نیمه پر آرد هستید، اگر روی صندلی فرو رفته اید، تصور کنید بدنتان شکل صندلی را به خود گرفته است. بدنتان را به قوه جاذبه زمین بسپارید. سعی کنید افکار ناراحت کننده و مزاحم را از خود دور کرده و افکار دلپذیر را جانشین آنها کنید.

این تمرین را بارها در طی روز انجام دهید. در پایان ملاحظه خواهید کرد که چگونه تنش و استرس از شما دور می شود و ناراحتی روحی تان درمان می شود، زیرا عادات بد احساسی، ریشه در بداندیشی، کج اندیشی و افکار غلط دارند.

طرح کمک به مناطق زلزله زده با حضور NGOها و داوطلبین سلامت

روز پنجشنبه مورخ 9/6/91 ساعت 13 تعدادی از سازمان های مردم نهاد زیست محیطی و داوطلبین سلامت جمعاً حدود 200 نفر با هماهنگی گروه آموزش و ارتقای سلامت مرکز بهداشت استان به روستاهای مناطق زلزله زده هریس و ورزقان اعزام شدند.

این طرح به منظور پاکسازی منطقه از زباله و آموزش و توزیع بسته های آموزشی بین مردم زلزله زده در روستاهای باجاباج، چای کندی، چوبانلار، کیویج، عباس آباد، میرزاعلی کندی، علی بی کندی، چاخماق بلاغ، سرخه گاو، هفدران، لللو، مهترلو، زغن آباد، زنگ آباد، کزگی بلاغ، چراغلو، دغدغان و هیق اجرا شد. 11 نوع بروشور آموزشی بین مردم زلزله دیده توزیع و آموزش داده شد وهدایایی نیز از طرف گروه آموزش و ارتقای سلامت به کودکان اهدا شد.

همچنین طبق هماهنگی بعمل آمده تعداد 5 عدد حمام صحرایی از طرف NGOها به روستاهای زلزله زده اهدا شد.

از بیمه مرکزی ایران (جناب آقای اسکویی و آقای عاصفی) و اداره کل حمل و نقل و پایانه های مسافربری (جناب آقای محمدی) و شرکت تعاونی مسافربری استان آذربایجانشرقی (جناب آقای ایران پناه و آقای خیابانی) به جهت مشارکت در این امر خیرخواهانه و ارائه خدمات رایگان نهایت تشکر و قدررانی را داریم.

 

تبریک عید سعید فطر

صدای پای عید می آید و دل مومن بر سر دو راهی آمدن عید رمضان و رفتن ماه رمضان بلا تکلیف است، از آمدن آن یک دل شاد باشد یا از رفتن این یک محزون؟ عید فطر پاک ترین و عیدترین عیدهاست چرا که پاداش یک ماه عبادت و شست و شوی جان در نهر پاک رمضان است.

عید فطر، عید پایان یافتن رمضان نیست، عید بر آمدن انسانی نو از خاکسترهای خویشتن خویش است، چونان ققنوس که از خاکستر خویش دوباره متولد می شود. رمضان کوره ایی است که هستی انسان را می سوزاند و آدمی نوبا جانی تازه از آن سر بر می آورد. فطر شادی و دست افشانی بر رفتن رمضان نیست، بر آمدن روز نو، روزی نو و انسانی نو است. بناست که رمضان با سحرها و افطارهایش، با شبهای قدر و مناجاتهایش از ما آدمی دیگر بسازد. اگر درعید فطر درنیابیم که از نو متولد شده ایم، اگر تازگی را در روح خود احساس نکنیم، عید فطر عید ما نیست. از این روست که در دعای قنوت نماز عید فطر می خوانیم: اسئلک بحق هذاالیوم الذی جعلته للمسلمین عیدا و لمحمد صلی الله علیه و اله ذخراً و مزیداً “از تو خواهم به حق این روز که آن را برای مسلمانان عید قرار دادی و برای محمد و آل او ذخیره و فزونی ساختی.”

تسلیت به مردم شریف زلزله زده اهر، ورزقان و هریس

حیدر بابا یولوم سندن کج اولدی ،           

عمروم گــئچدی ،گلمه دیم گئج اولدی،

هئچ بیلمه دیم گوزه للرون نئج اولدی

                                               بیلمزدیم دؤنگه لروار ، دؤنوم وار،

                                               ایتگین لیک وار، آیریلیق وار،اؤلوم وار.  

ضمن عرض تسلیت و ابراز همدردی با همه داغداران و آسیب دیدگان حادثه دردناک زلزله اهر، ورزقان و هریس، از خداوند متعال، غفران و رحمت الهی کشته شدگان، شفای عاجل مجروحان و صبر و شکیبایی بازماندگان و آسیب دیدگان را مسالت داریم.

 

معرفی وب سایت های دفتر آموزش و ارتقای سلامت

دفتر آموزش و ارتقای سلامت در راستای ارتقای سلامت مردم، اقدام به راه اندازی چندین وب سایت در حوزه بهداشت و سلامت شهروندان ایرانی نموده است. آدرس آنها به شرح ذیل است.

·        سامانه مشاوره الکترونیکی سلامت                       www.samas.ir

·        سایت آموزش سلامت همگانی:         http://iec.behdasht.gov.ir

·        بانک جامع فیلم سلامت:                                www.healthtube.ir

·        سامانه الکترونیک مسابقه عکس سلامت:       www.salamatpic.ir

·        سامانه بازی آنلاین سلامت:                        www.salamatgame.ir

·        سامانه هوشمند پیام کوتاه سلامت                     www.1000264.ir

·        راه اندازی سامانه آموزش الکترونیک سلامت  http://salamat.ulc.ir

·        راه اندازی سایت کتابخانه همراه سلامت         http://bualisina.net

 

پزشک خانواده شهری (ادامه)

 10- ارجاع :

شبکه ارجاع : کلیه پزشکان خانواده همراه با مراکزی (دولتی یا غیر دولتی )که در سطح دوم و سوم به ارائه خدمات بهداشتی ، تشخیصی ،درمانی و توانبخشی بصورت سرپایی یا بستری می پردازند ،شبکه ارجاع را می سازند.

ارجاع مجموعه فرایندهایی است که مسیر حرکت و ارتباط فرد را در سطوح سه گانه برای دریافت خدمات مورد نیاز به منظور تامین جامعیت و تداوم خدمات سلامت تعیین می کند.

تبصره :بیماران خاص و شیمی درمانی وصعب العلاج جهت خدمات درمانی بیماری خاص خود نیاز به ارجاع مکرر نخواهند داشت.

فرم ارجاع :منظور برگه یا فرمی است که مشخصات ،مشکل بیمار ،مداخلات انجام شده واقدامات درخواستی در آن ثبت و به استناد آن بیمار به سطوح بالاتر یا فراهم کننده ی دیگری در همان سطح برای دریافت خدمات سلامت مورد نیاز مراجعه می کند.

ارجاع عمودی :حرکت بیمار از یک سطح به سطح بالاتر یا پایین تر

ارجاع افقی :مشاوره متخصص با سایر متخصص های پزشکی و ارجاع بیمار به داروخانه وپاراکلینیک (آزمایشگاه ،تصویربرداری ،فیزیوتراپی و...)

مهمترین ارجاعات :

ارجاع پزشک خانواده به پزشک متخصص /بیمارستان عمومی

ارجاع از متخصص به فوق تخصص : این گونه ارجاعات بصورت مستقیم مقدور نبوده مگر با اعلام و موافقت تلفنی یا حضوری پزشک خانواده

مشاوره یا پزشکی است یا مشاوره پزشکی اجتماعی

بازخوراند: انتقال اطلاعات لازم از نحوه ارائه خدمات و پیگیری بیمار از سطح ارجاع شده به ارجاع دهنده را برگشت ارجاع می نامند.

11- مرکز هدایت و راهنمایی بیماران :

در هر شهرستان با داشتن شماره تلفن ترجیحا 3 یا 4 رقمی منحصر بفرد با تعداد خطوط و اپراتور کافی در تمام ساعات پاسخگوی مردم بوده و وظیفه دارد تا در صورت ناهماهنگی و وجود مشکل هماهنگی لازم را بعمل آورد.

12-نحوه ارائه خدمات سلامت به مسافران :

مسافران در موارد اورژانس مانند سایر بیماران اورژانسی بدون الزام به رعایت نظام ارجاع به مراکز اورژانس مراجعه خواهند نمود .لیکن ساکنین موقت و مسافران می توانند برای دریافت خدمات با راهنمایی مرکز هدایت از خدمات پزشکان خانواده یا کشیک تیم سلامت محل سفر استفاده نمایند که در این حالت 30% فرانشیز را خود بیمار و 70% ان را بیمه پرداخت خواهد نمود.

13- استحقاق درمان :

افراد بیمه شده و افراد تحت سرپرستی آنان در برابر حق بیمه ای که ماهانه پرداخت می کنند، استحقاق برخوردار شدن از حمایت سازمان بیمه گر در درمان خویش و یا دیگر مزیت های مربوط را می یابند.

استحقاق درمان محدوده ی زمانی مشخصی دارد که در حال حاضر با تاریخ اعتبار دفترچه های بیمه تعیین می شود.

14- تداوم خدمات و جامعیت خدمات :

ارتباط دو سویه و مستمر میان پزشک خانواده و کسی که او را بعنوان پزشک خویش انتخاب کرده است سبب می شود که مراقبت از او پیوستگی یابد و بسادگی قطع نشود.

نظام سلامت باید هر سه نوع خدمت پیشگیری ،درمان وتوانبخشی را فراهم کند تابتوان از جامعیت خدمات سخن گفت به عبارت دیگر علاوه بر درمان بیماری جسمی ،نیازهای روانی و اجتماعی شخص نیز در نظر گرفته شود.

15-ثبت نام :

در هر شهری که برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع اجرا میشود هر یک از افرادتحت پوششیکی از بیمه های پایه حق دارند یکی از پزشکان خانواده را که توسط ستاد عملیاتی معرفی می نماید به عنوان پزشک خانواده خود انتخاب کنند و با ثبت نام نزد ایشان علاقه مندی خود را اعلام دارند. 0شخص می تواند دو بار در سال پزشک خود را تغییر دهد.

16- محله ،محدوده دسترسی و جامعه تحت پوشش :

محله : محدوده خاص جغرافیایی از شهر است که جمعیت آن حدود ده هزار نفر باشد و امکانات و توانمندی های حوزه سلامت(اعم از خصوصی ،دولتی ،عمومی و..)درآن برای ارائه خدمت درقالب پزشک خانواده و نظام ارجاع حداقل درسطح یک کفایت کند .

محدوده دسترسی به پزشک خانواده : خانوارها باید پزشک خانواده خود را از بین پزشکانیکه حداکثر در فاصله 5/1 کلیومتری محل زندگی یا کاریشان مستقر هستند انتخاب نمایند. ستاد می تواند این فاصله را تعدیل کند.

جمعیت تحت پوشش :کسانی که نزد پزشک خانواده ثبت نام کرده اند جمعیت تحت پوشش او به حساب می آیند که اندازه محدودی دارد تا پزشک بتواند به همه مسئولیتهای خود در برابر آنان عمل کند. البته تمام اعضای خانواده فرد ثبت نام کرده جزو جمعیت آن پزشک می باشد مگر در مواردی خاص که این امر برای یک یا چند نفر از اعضای خانواده مقدور نباشد ،در این موارد با نظر ستاد شهرستان یکی دیگر از پزشکان همان محدوده به عنوان پزشک خانواده فرد معذورانتخاب خواهد شد.

17- فرانشیز:

بخشی از هزینه ی خدمات درمانی ارائه شده توسط خود بیمار به ارائه دهنده خدمت پرداخت میشود در برنامه پزشک خانواده فرانشیز دارو و ویزیت پزشک خانواده و تیم سلامت سطح یک رایگان خواهد بود.

برنامه پزشک خانواده شهری (ادامه)

۷.سطح بندی خدمات :

چیدمان خاص واحدهای تامین کننده خدمات و مراقبت های سلامت برای آنکه دسترسی مردم به مجموعه ی خدمات تا جایی که ممکن است سهل و سریع ، عادلانه ،با کمترین هزینه و با بیشترین کیفیت باشد.

سطح یک :شامل پایگاه پزشک خانواده (مطب تطابق یافته پزشک عمومی از نظر استاندارد فضا و نیروی انسانی ،محتوای خدمت  تجهیزات ساعات کار و...) مرکز بهداشتی و درمانی مجری برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع (محل استقرار پزشک خانواده مسئول و قسمت بهداشت عمومی تیم سلامت مثل کاردان/کارشناس بهداشت محیط ،مبارزه با بیماریها و... و پایگاه پزشک خانواده ضمیمه بوده )که بطور معمول در جایی نزدیک به محل زندگی مردم (جمعیت تحت پوشش )قرار دارد ،و در آن نخستین تماس فرد با نظام سلامت از طریق پزشک خانواده یا تیم سلامت اتفاق می افتد.

خدمات ارتقای سلامت ، پیشگیری و درمان اولیه های اولیه ،ثبت اطلاعات در پرونده سلامت و ارجاع و پیگیری بیمار ،اجرای برنامه های آموزشی جهت ارتقای سلامت عمومی عمده ی خدمات این سطح را تشکیل می دهد که در چارچوب خدمت های واحد پزشکی خانواده اقدامات پیشگیرانه ،ارائه در مانهای اولیه ،تجویز دارو ،درخواست انجام خدمات پاراکلینک ،درخواست مشاوره ،ارجاع بیماران و پیگیری بیماران ارجاعی و هم چنین ثبت و ضبط اطلاعات بیماران در پرونده الکترونیک سلامت آنها می باشد که در چار چوب خدمات تیم سلامت و پزشک خانواده شکل می گیرد.

هر پزشک خانواده جمعیتی مشخص را (که نمی بایست از حدی معین تجاوز کند )در پوشش خود دارد.جمعیت تحت پوشش هر پزشک بایستی حداقل 500 نفر باشد.تقریبا به ازای هر 10000 نفر جمعیت تحت پوشش یک مرکز مجری برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع که فضای فیزیکی آن می تواند متعلق به وزارت بهداشت و یا ارگانها و سازمانهای بیمه و بخش خصوصی باشد ،وجود خواهد داشت که یک یا چند پزشک به همراه تعدادی از اعضای تیم سلامت در مرکز بهداشتی درمانی منطقه مستقر می گردند.

در دستورالعمل حداقل افرادی که باید همراه پزشک خانواده کار کنند یک نفر ماما / پرستار به ارائه خدمت خواهند پرداخت و پزشکانی که از بخش خصوصی وارد برنامه پزشک خانواده شده اند در همان محل مطب خود که به پایگاه مجری برنامه پزشک خانوده و نظام ارجاع تغییرنام خواهد داد به ارائه خدمت به جمعیت تحت پوشش خواهند پرداخت.

سطح دو :واحدی تخصصی در نظام سلامت که خدمات در مانی و توانبخشی تخصصی سرپایی یا بستری را در اختیار ارجاع شدگان از سطح یک قرار می دهد و سپس پزشک خانواده ی ارجاع کننده را از نتیجه کار خویش مطلع می سازد. خدمات تخصصی سرپایی ،خدمات بستری ،تجویز دارو و دیگر محصولات پزشکی و درخواست انجام خدمات پاراکلینیک از فعالیتهای این سطح است.

سطح سه : شامل خدمات درمانی و توانبخشی فوق تخصصی سرپایی یا بستری ،تامین دارو و دیگر اقلام پزشکی و خدمات پاراکلینیک می باشد. بازخورد خدمات این سطح در اختیار سطح ارجاع کننده و پزشک خانواده وی قرار می گیرد.

8- خدمات سلامتی اورژانس:

معاونتهای درمان دانشگاه/ شبکه موظف هستند دسترسی به خدمات اورژانس (اعم از پیش بیمارستانی و... )را در تمام ساعات شبانه روز برابر نظام سطح بندی برای کلیه ساکنین هر شهرستان تامین نمایند.

وضعیت اورژانس :دارای دو تعریف عمومی و بالینی می باشد.

تعریف بالینی بیمار اورژانسی :

به بیماری گفته می شود که بدون فوت وقت و در حداقل زمان ممکن نسبت به ارائه خدمات تشخیصی درمانی برای او اقدام نمود و برای بیمار اورژانسی سرعت عمل و زمان در ارائه خدمات درمانی نقشی اساسی دارد (نظیر زایمان ،MI، ضربه مغزی ،شکستیگی های باز ،مسمومیت و... )

تعریف عمومی بیمار اورژانسی :

هر وضعیتی که باعث شود تا بیمار شخصا و یا توسط افراد دیگر به بخش اورژانس مراجعه نماید. بنابراین تعریف وضعیت اورژانس با تصور شخص بیمار یا همراهان او قابل تعریف بوده و باید هر بیمار مراجعه کننده پذیرش و تحت مراقبتهای اولیه قرار گیرد.

بیمار الکتیو :بیماری که فوریت زمانی برای دریافت خدمات تشخیصی ،درمانی و توانبخشی ندارد و می تواند جهت دریافت خدمات سلامت بر اساس نوبت مراجعه نمایند.

کلیه افراد در صورتی که احساس کنند وضعیت اورژانس دارند می توانند به پزشک خانواده خود و یا بدون رعایت نظام ارجاع به مراکز اورژانس مراجعه و این مراکز باید آنان را بپذیرند.بدین ترتیب فوریتها از قاعده الزام مستثنی هستند و مراجعه مستقیم افراد دچار فوریت به واحد های اورژانس یا بیمارستانها مانعی ندارد.

خدمات اورژانس 115 کلا رایگان بوده لیکن هزینه خدمات اورژانس بیمارستانی بصورت فی فور سرویس پرداخت می گردد. وسهم بیمه ها در پرداخت این هزینه ها در موارد تحت نظر 90% و بستری در بیمارستان 95% و مراجعات غیر ضروری به اورژآنس 70% تعرفه بخش دولتی خواهد بود.

اما در صورتیکه فرد مراجعه کننده به اورژانس نیازمند خدمات اورژانس نباشد حداقل اقدامات تشخیصی و حداقل اقدامات درمانی برای او انجام می شود در این موارد 70% از هزینه دارو و سایر اقدامات تشخیصی و درمانی بجز( ویزیت ) از طریق بیمه پرداخت خواهد شد و به پزشک خانواده خودش هدایت می شود.   

 

9- ارائه خدمات پزشکی عمومی در روزهای تعطیل و ساعات غیر اداری :

مشاوره (تلفنی ):

پزشک خانواده موظف است در تمام ساعت شبانه روز ( بجز ساعات 10 شب تا 7 صبح که با درخواست ستاد استانی و تائید ستاد کشوری قابل تغییر است )یا در اختیار گذاردن تلفن ثابت و همراه خود به کلیه تماس های تلفنی افراد تحت پوشش پاسخ داده و نسبت به ارائه مشاوره و راهنمایی لازم اقدام نماید.

برای ارائه خدمت در روزهای تعطیل ساعات غیر فعال برنامه پزشک خانواده درمانگاه های فعلی حسب نیاز و آمادگی به عنوان مرکز یا پایگاه ها مجری برنامه خدمت خواهند کرد در اینصورت در این ساعات تابع مقررات پزشک خانواده هستند.

به ازاء هر 30 هزار نفر جمعیت این مراکز با حضور حداقل یک پزشک و دو پرستار/بهیار در درمانگاههای فوق ارائه خدمت خواهند کرد برابر نظرستاد شهرستان

انتخاب پزشکان شاغل در این مراکز با تائید ستاد شهرستان خواهد بود و ترجیحا این گروه از پزشکان نباید پزشک خانواده باشند ولی باید اصول معاینه و تشخیص و تجویز را رعایت کنند.این مراکز باید دارای حداقل امکانت در مانگاه اورژانس را داشته باشند. درمان در این مراکز حداکثر برای 48 ساعت ، و بقیه درمان به عهده پزشک خانواده فرد می باشد.

 

دعوت از رابطین سلامت ادارات برای همابش

با عنایت به اینکه مقرر است همایش برنامه پزشک خانواده شهری در مورخه ۲۲/۳/۹۱ از ساعت (۵/۹ الی ۵/۱۲) در سالن شماره ۱ مرکز بهداشت استان برگزار گردد لذا از رابطین سلامت ادارات استان دعوت می شود تا در این همایش حضور بهم رسانند.

برنامه پزشک خانواده شهری

مقدمه:

برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع یکی از برنامه های مهم برنامه چهارم توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی در بخش بهداشت و درمان کشور است . اجرای برنامه پزشک خانواده در حوزه روستایی موفقیت آمیز و گامی موثر به سوی عدالت در سلامت و ارتقای شاخص های درمانی و بیمه ای بود و تعمیم این برنامه به تمامی نواحی سکونت گاهی شهری و روستایی بیانگر اهمیت سلامت و اهتمام دولت به این مقوله مهم است.

با اجرای طرح پزشک خانواده فرهنگ غلط مراجعه به پزشکان متخصص و فوق تخصص را به محض مشاهده هر گونه علایم بیماری سامان می دهد و راهبری درست را در حوزه درمان دنبال می کند.

اجرایی کردن طرح پزشک خانواده شهری حرکت به سمت عدالت و در راستای کمک به گروه های ضعیف جامعه است.

فصل اول : تعاریف و تکالیف عمومی

1. نظام سلامت:

عبارت است از تمام سازمانها ،موسسات و منابعی که به ارائه یا تولید اقدامات سلامت اختصاص دارند و فعالیت بهداشتی (health action) عبارت است از هر گونه تلاشی که خواه در مراقبت سلامت فردی ،خدمات بهداشت عمومی و یا از طریق برنامه های بین بخشی انجام می گیرد و هدف اصلی آن ارتقای سلامت باشد .

بطور خلاصه نظام سلامت از اجزایی تشکیل می شود که با یکدیگر ارتباط دارند و مجموعه آنها بر سلامت مردم در خانه ،محل کار و مکانهای عمومی اثر می گذارد.

نظام سلامت معمولا در سطح های مختلف شکل می گیرد و از روستا تا شهر و از مراقبتهای اولیه تا خدمات پیچیده تخصصی و فوق تخصصی را عرضه می کند.

2.پزشک خانواده :

پزشکی است که حداقل دارای مدرک دکتری حرفه ای پزشکی و مجوز معتبر فعالیت حرفه ای پزشکی در محل ارائه خدمت باشد.پزشک خانواده ،در نخستین سطح خدمات ،عهده دار ارائه و مدیریت خدمات سلامتی سطح اول است و مسئولیتهای زیر را به عهده دارد:

تامین جامعیت خدمات، تداوم خدمات ، مدیریت سلامت ،تحقیق و هماهنگی با سایربخشها

پزشک خانواده مسئولیت دارد خدمات سلامت را در محدوده بسته ی خدمات تعریف شده : بدون تبعیض سنی و جنسی، ویژگی های اقتصادی اجتماعی و ریسک بیماری در اختیار فرد، خانواده ، جمعیت و جامعه یتحت پوشش خود قرار دهد.

پزشک خانواده می تواند برای حفظ و ارتقای سلامت برابر دستورالعمل از ارجاع فرد به سایر ارائه دهندگان خدمات سلامت و سطوح بالاتر استفاده کند. ولی مسئولیت تداوم خدمات با او خواهد بود.

یکی از وظایف پزشک خانواده مدیریت و نظارت بر عملکرد تیم سلامت تحت پوشش خود خواهد بود.

3. پزشک خانواده مسئول: (مسئول سلامت محله)

پزشک خانواده ای است که علاوه بر وظایف فوق مسئولیت مدیریت و نظارت بر عملکرد پزشکان خانواده و تیم سلامت محله خود را بر عهده داشته و مسئول ارائه خدمات سلامت محیط و کار و نظارت بر آن را بر عهده دارد.بطور کلی رهبری سلامت جامعه تحت پوشش و هماهنگی با سایر بخشها را بر عهده دارد.

4.بسته خدمات سلامت :

خدمات بهداشتی، درمانی، یا توانبخشی پایه و دارای الویت مانند مراقبت های بهداشتی برابر برنامه های سلامت کشوری .

خدمات پزشکی شامل کلیه اقدامات درمانی سرپایی، تجویز داروهای لازم و انجام آزمایشات تشخیص طبی ، درخواست مشاوره و پی گیری مراقبت های انجام شده یا قابل انجام برای جمعیت تحت پوشش و هم چنین خدمات توانبخشی پایه و دارای الویت که باید توسط پزشک خانواده یا تیم سلامت ارائه یا فراهم شود.

5.تیم سلامت :

گروهی از صاحبان دانش و مهارت در حوزه خدمات بهداشتی درمانی یا توانبخشی که بسته ی خدمات سطح اول را در اختیار فرد، خانواده و جامعه تعریف شده قرار می دهند و مسئولیت آنان با پزشک خانواده است. کلیه افراد جامعه برای دریافت خدمات بهداشتی و درمانی باید از طریق این تیم وارد زنجیره ارایه خدمات سلامت شوند در غیر اینصورت موظف است صد در صد هزینه های درمانی مربوط را شخصا پرداخت نماید.

 

6. نظام ارایه خدمات سلامت :

شامل تمام خدمات پیشگیری ،درمانی و توانبخشی مورد تایید وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی است که این خدمات در نظام سلامت در سه سطح ارایه میگردد.

ادامه دارد...